1. Suy thận mạn là gì?
Suy thận mạn (Chronic Kidney Disease – CKD) là tình trạng chức năng thận giảm dần kéo dài trên 3 tháng, không hồi phục, có thể dẫn đến suy thận giai đoạn cuối nếu không kiểm soát kịp thời. CKD thường âm thầm, không có triệu chứng rõ rệt ở giai đoạn đầu nên dễ bị bỏ sót.
2. Vai trò của Microalbumin niệu trong phát hiện sớm
- Microalbumin niệu là sự xuất hiện albumin (protein nhỏ) trong nước tiểu ở mức thấp mà các phương pháp xét nghiệm thường không phát hiện được.
- Đây là dấu hiệu rối loạn chức năng lọc của cầu thận sớm nhất, thường xuất hiện trước khi creatinine máu tăng hoặc eGFR giảm rõ rệt.
- Xét nghiệm microalbumin niệu giúp:
- Phát hiện sớm tổn thương thận ở bệnh nhân tiểu đường, tăng huyết áp, bệnh thận do viêm.
- Giúp bác sĩ điều chỉnh thuốc và thay đổi lối sống kịp thời để ngăn chặn tiến triển suy thận.
- Phát hiện sớm tổn thương thận ở bệnh nhân tiểu đường, tăng huyết áp, bệnh thận do viêm.
3. Cập nhật phác đồ điều trị CKD năm 2025
- Kiểm soát nguyên nhân gây bệnh: ưu tiên kiểm soát đường huyết, huyết áp và hạn chế thuốc gây độc thận.
- Ứng dụng thuốc ức chế hệ Renin-Angiotensin-Aldosterone (RAAS): ARB và ACEi vẫn là thuốc ưu tiên giúp giảm protein niệu và bảo vệ thận.
- Sử dụng thuốc SGLT2 inhibitors: nhóm thuốc hạ đường huyết mới vừa giúp kiểm soát đường huyết, vừa giảm nguy cơ tiến triển suy thận, giảm biến cố tim mạch.
- Điều chỉnh chế độ ăn: giảm muối, protein, tránh các chất độc hại cho thận.
- Theo dõi định kỳ:
- Đánh giá creatinine, eGFR, microalbumin niệu mỗi 3-6 tháng.
- Xét nghiệm kali máu, natri máu để phát hiện rối loạn điện giải.
- Đánh giá creatinine, eGFR, microalbumin niệu mỗi 3-6 tháng.
4. Xét nghiệm nên làm cho bệnh nhân CKD
| Xét nghiệm | Ý nghĩa | Tần suất kiểm tra |
| Microalbumin niệu | Phát hiện tổn thương thận sớm | 6 tháng/lần đối với bệnh nhân tiểu đường, THA |
| Creatinine, eGFR | Đánh giá chức năng lọc của thận | 3–6 tháng/lần |
| Kali, Natri máu | Phát hiện rối loạn điện giải | 3 tháng/lần |
| HbA1c | Đánh giá kiểm soát đường huyết | 3–6 tháng/lần đối với bệnh nhân đái tháo đường |
5. Lời khuyên cho người bệnh
- Thường xuyên kiểm tra sức khỏe định kỳ, đặc biệt nếu bạn có bệnh tiểu đường hoặc tăng huyết áp.
- Tuân thủ điều trị và chế độ ăn theo hướng dẫn của bác sĩ.
- Báo ngay cho bác sĩ nếu có triệu chứng phù, tiểu ít, mệt mỏi, khó thở.
📚 Nguồn tham khảo:
- KDIGO 2025 Clinical Practice Guideline for the Management of Chronic Kidney Disease.
- Heerspink HJL, et al. SGLT2 inhibitors and kidney outcomes in type 2 diabetes. New England Journal of Medicine, 2024.
National Kidney Foundation (NKF) Updates, 2025.